Nguyên nhân gây đau nhức khớp vai

Khớp vai là một cấu trúc phức tạp, có biên độ vận động lớn, bao gồm hai khớp chính:

Khớp ổ chảo: Xương cánh tay khớp nối với xương bả vai.

Khớp cùng vai - đòn: Mỏm cùng vai nối với đầu ngoài của xương đòn.

Các mô liên kết cấu tạo nên bao khớp vai giúp cho chỏm xương cánh tay nằm đúng vị trí trong ổ khớp. Bao khớp được lót bên trong bởi một màng hoạt dịch, có nhiệm vụ tiết ra chất lỏng giúp bôi trơn và nuôi dưỡng khớp. Gân, dây chằng và cơ cũng hỗ trợ và giữ cho khớp vai ổn định.

Có nhiều nguyên nhân gây ra đau khớp vai và không phải nguyên nhân nào cũng bắt nguồn từ khớp vai. Một số nguyên nhân phổ biến bao gồm:

Thoái hóa khớp vai

Viêm bao khớp: Bao hoạt dịch bị viêm do viêm khớp dạng thấp, bệnh gút hoặc chấn thương. Bao khớp dày lên, căng, giảm tiết dịch bôi trơn khớp, gây cứng khớp và khó vận động. Tình trạng này cũng có thể xảy ra khi khớp bị bất động trong thời gian dài.

Viêm bao hoạt dịch: Các túi hoạt dịch nhỏ chứa dịch nhầy có nhiệm vụ giảm ma sát giữa các cấu trúc như xương, cơ và gân, thường nằm giữa các gân chóp xoay và mỏm cùng vai

Thoái hóa gân, viêm gân, rách gân: Thường gặp các gân chóp xoay và gân nhị đầu.

Chấn thương và bong gân

Cột sống cổ và ngực trên: Các rối loạn liên quan đến dây thần kinh ở cổ và ngực trên cũng có thể là nguyên nhân gây đau vai. Cơn đau thường bắt đầu từ cổ, lưng trên, lan xuống sau khớp vai hoặc ra phía ngoài cánh tay.

Tổn thương dây thần kinh nách hoặc các bệnh lý liên quan như sỏi mật, đau thắt ngực, đau tim, viêm phổi, u phổi… cũng có thể gây đau vai.

Đau nhức khớp vai do nhiều nguyên nhân khác nhau.

Triệu chứng đau khớp vai

Tùy thuộc vào nguyên nhân, biểu hiện lâm sàng của đau khớp vai có thể khác nhau. Các triệu chứng thường gặp bao gồm:

• Đau sâu trong khớp vai, ở sau hoặc trước vai và phần trên của cánh tay. Vị trí đau có thể phản ánh cấu trúc bị tổn thương.
• Giảm khả năng cử động, đau khi cử động vai.
• Yếu vai hoặc cánh tay trên. Tùy theo mức độ tổn thương, người bệnh có thể cảm thấy khớp như trượt ra khỏi vị trí và quay trở lại hoặc vai bị trật hoàn toàn.
• Cảm giác kim châm (ngứa ran) và đau rát. Triệu chứng này thường liên quan đến các dây thần kinh từ vùng cổ hơn là từ khớp vai.
• Giảm vận động sau khi bị trật khớp vai, thường là do đau. Rách hoàn toàn gân chóp xoay hoặc tổn thương dây thần kinh nách có thể gây ra yếu cơ khi dang tay ra khỏi thân người

Phòng ngừa đau khớp vai

Nếu đau khớp vai nhẹ nhàng và không do bệnh lý, người bệnh có thể tự khắc phục tại nhà bằng cách nghỉ ngơi, tránh vận động mạnh hoặc không nên xoa bóp quá mạnh vùng vai. Trường hợp đau khớp vai do bệnh lý, cần điều trị nguyên nhân thì mới cải thiện hiệu quả tình trạng đau.

Để hỗ trợ chẩn đoán chính xác nguyên nhân, bác sĩ có thể chỉ định các xét nghiệm cận lâm sàng như: chụp X-quang, siêu âm, chụp CT hoặc MRI.

Tùy theo nguyên nhân, bác sĩ sẽ có các phương pháp điều trị phù hợp, có thể kết hợp nhiều phương pháp. Mục tiêu điều trị là giảm đau, chống viêm và duy trì chức năng vận động bình thường của khớp vai.

Một số cách phòng tránh đau khớp vai hiệu quả

• Khởi động kỹ trước khi chơi thể thao hoặc vận động mạnh.
• Duy trì chế độ dinh dưỡng khoa học, cân bằng. Đặc biệt cần cung cấp đủ vitamin D và canxi để phòng ngừa các bệnh lý xương khớp. Thực phẩm giàu canxi gồm hải sản, sữa, các loại đậu...
• Không nên vận động khớp vai liên tục với cường độ mạnh trong thời gian dài, bởi rất dễ gây tổn thương. Khớp vai cũng như các bộ phận khác, cần thời gian nghỉ ngơi để phục hồi và duy trì sự linh hoạt.
• Tập luyện các bài tập kéo giãn cơ, tăng cường sức mạnh cho cơ xương khớp, hỗ trợ khả năng vận động toàn thân.